بسم الله الرحمن الرحیم
پنجمین کرسی نظریه پردازی تمدنی با عنوان مدل توانمند سازی اقشار کم برخوردار با رویکرد مسجد در موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام بر گزار شد.
در این نشست که خروجی کار تحقیقاتی حجه الاسلام حسنی در موسسه مطالعات راهبردی می باشد؛ ابتدا به تعریف مسئله، ضرورت و روش تولید محتوا اشاره داشتند و سپس به ارائه محتوا و نتیجه حاصله پرداختند.
ایشان گسترش ناهمگون شهری و ناکارآمدی نظام مدیریت و برنامه ریزی شهری را باعث معضلات فراوان دانستند.
ازمهمترین نتایج نظام شهرنشینی معاصر، تقلید از نظام توسعه محور غربی است، که منجر به پیدایش و گسترش محلات کم بخوردار در متن یا حاشیه شهرها شده است.
براساس آمارهای رسمی نزدیک به یک سوم جمعیت شهری ایران حاشیه نشین و کم برخوردار هستند.
چهارچوب فکری مدیریت شهری در توانمندسازی برگرفته از نظام توسعه محور غربی بوده و اقدامات صورت گرفته با تقلید از الگوهای غربی صورت گرفته است و برمبانی واصول ارزش های مورد تایید دین اسلام نمیباشد لذا معضلاتی را درجامعه اسلامی بوجود آورده است. ازانجایی که اسلام یک دین اجتماعی و تمدن سازانه است، از این رو ضرورت دارد از دریچه ای نو، سیستمی و تخصصی از منظر منابع و معارف دین به مسئله پرداخته شود تا میزان توانمندسازی افراد کم برخوردار با محوریت مسجد با تمرکز بر نیازهای خانواده افزایش یابد.
طرح هایی که در سالهای گذشته در باره توانمند سازی این اقشار پیاده سازی شده است از ضعفهای ذیل برخوردار بوده است:
و اما تمایز کار تحقیقاتی ارائه شده:
ایشان با نگاه سیستمی به اهداف سیستم توانمند سازی اقشار کم برخوردار پرداختند، نقطه شروع، و مرکز ثقل این سیستم را تبیین نمودند و سپس به برنامه حرکت از وضعیت موجود به وضعیت مطلوب پرداختند که مختصری از آن در ذیل می آید:
برنامه حرکت: توانمند سازی ابعاد انسانی
برنامه حرکت: توانمند سازی بانوان
برنامه حرکت: توانمند سازی بعد مدیریت اقتصادی خانواده
برنامه حرکت: توانمند سازی بعد فرهنگی خانواده
برنامه حرکت: توانمند سازی مدیریت شغلی
برنامه حرکت: توانمندسازی بُعد مدیریت روابط اجتماعی
برنامه حرکت: توانمندسازی بُعد مدیریت تربیتی خانواده
برنامه حرکت: بُعد دانش های عمومی مورد نیاز خانواده
ایشان در مرحله بحرانهای سیستم توانمند سازی اقشار کم برخوردار به این موارد اشاره کردند:
و در آخر ایشان نمونه راهبرد اقتصادی برای اجرایی شدن در یک محله را با جدول ارائه کردند:
|
نظارت و ارزیابی |
فرهنگسازی |
آموزشی |
شناسایی و وضعیت سنجی |
راهبرد اقتصادی |
|
|
* |
* |
مکان وقفی داریم/نداریم |
ایجاد بازارچه |
|
* |
– |
– |
مکان استیجاری |
|
|
* |
* |
– |
مکان رایگان شهرداری |
|
|
* |
* |
* |
نیروی انسانی داریم/نداریم |
|
|
* |
* |
* |
نیروی انسانی بومی |
|
|
* |
* |
* |
تولیدات و محصولات داریم/نداریم |
|
|
* |
* |
* |
تولید خانگی |
|
|
* |
* |
* |
مدیریت شغلی. مشاغل حلال /حرام |
|
|
* |
* |
* |
اولویت بندی مشاغل متناسب با بوم محله |
|
|
* |
– |
– |
کمیت مشاغل |
|
|
* |
* |
– |
زمان فعالیت |
|
|
* |
– |
– |
مکان فعالیت |
|
|
* |
* |
* |
فرآیند توزیع |
|
|
* |
* |
* |
فرآیند مصرف |
|
|
* |
* |
* |
قوانین و احکام بازار |
|
|
* |
* |
* |
ابعاد معماری اسلامی |
|
|
* |
* |
– |
میزان تولید اشتغال |
|
|
* |
* |
– |
میزان کاهش آسیب های اجتماعی |