مصاحبه ورودی مراکز تخصصی نور حکمت رضوی و فقهی امام رضا علیه السلام
سال تحصیلی 1400-1401

#روز_اول

امسال تعداد 45 نفر از طلاب ممتاز سطح یک مدارس مختلف که همگی دارای معدل بالای 18 بودند برای شرکت در دوره ی #حکمت_و_فقه_تمدنی پیوسته سطح 2و3 ثبت نام کردند.

جلسه مشترک مسئولین ارشد موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام و مدیران #موسسات_اقماری با ریاست و معاونین پارک علم و فن آوری خراسان رضوی.

در این جلسه چیستی و چگونگی تبدیل #مدل‌ها_و_سیستم‌های_تمدنی طراحی شده توسط موسسه مطالعات به مدل های اجرایی برای رفع نیازهای جامعه با مشارکت پارک علم و فن آوری مورد گفتگو و بررسی قرار گرفت.

نادیده گرفتن ظرفیت فلسفه اسلامی

باید ظرفیت‌های فلسفه را رها کرد

ارتباط فلسفه با علومی چون:
هوش مصنوعی Artificial intelligence
الگوریتم و تفکر شبکه ای و سیستمی Mind as a web
فلسفه برای کودک P4C
شش کلان رشته در علوم شناختی Cognitive science

شهید مطهری: برتری متد فلسفی بر نظریات بر روانشناسان در علت غائی

تفاوت تحلیل‌های فلسفی دربرابر قانون اینرسی یا بقاء ماده و انرژی و کوانتوم

نیاز علوم جزیره ای به فلسفه

ارائه دهنده حجت الاسلام و المسلمین قلی زاده

فرد معتاد از ابتدا به اعتیاد مبتلا نبوده و فرد سالمی بوده که با حرکت کردن در مسیر خاصی به اعتیاد مبتلا شده است. در منابع دینی راهکارهایی برای ترک اعتیاد وجود دارد. اولین مرحله ترک اعتیاد، امید آفرینی است؛ اساسی ترین مشکل معتادان، ناامید بودن است. تکیه به قدرت الهی و اثبات امکان ترک اعتیاد از طریق توجه به توانمندی های معتادان، راهکارهای امید آفرینی محسوب می شوند. دومین مرحله برای ترک اعتیاد، رفع مشکل ضعف اراده است. که برای این منظور، باید موانع و مقتضیات خلاف اراده را رفع کرد، اراده را تقویت کرد و نسبت به فعل ضد اعتیاد، اراده ایجاد کرد.

ضرورت و اهداف پژوهش

اعتیاد، یک پدیده حادث است؛ فرد سالم در مسیر خاصی حرکت نموده و مبتلا به اعتیاد شده است. برای شناختن موضوع «اعتیاد»، باید حالت طبیعی انسان را شناخت، خصوصیات معتاد را بررسی کرد و عوامل پدید آمدن اعتیاد را کشف نمود. از آن جایی که مفهوم شفافی از ترک اعتیاد در ذهن ما وجود ندارد؛ برخی تصور می کنند که ترک اعتیاد به حالتی اطلاق می شود که انسان هیچ تمایلی به رفتارهای مورد اعتیاد خود در گذشته نداشته باشد و برخی معتقدند که ترک اعتیاد بر حالتی که تمایل وجود دارد ولی نسبت به آن، مقاومت صورت می گیرد، قابل اطلاق است. در این پژوهش با بررسی راهکارهای منابع دینی برای ترک اعتیاد، یک مدل عملیاتی ارائه شده است.

اعتیاد و مدل ترک اعتیاد

اعتیاد عبارت است از: «وابستگی به تکرار یک رفتار منفی به گونه ای که بدون یک تحول و تغییر خاص، قدرت بر ترک آن وجود نداشته باشد.» اعتیاد زمانی صدق می کند که شخص برای تغییر و ترک، نیاز به یک عامل بیرونی داشته باشد و اگر او را به حال خود رها کنیم می دانیم که علی رغم آگاهی از نامطلوب بودن رفتار سابق و ناراحتی وجدانش از آن کار، مجدداً همان کار را مرتکب خواهد شد. در ادامه خلاصه ای از مدل ترک اعتیاد ارائه شده است. در این خلاصه راهبردهای اصلی همراه با برخی از راهکارها به عنوان نمونه بیان شده است.

اعتیاد زمانی صدق می کند که شخص برای ترک، نیاز به یک عامل بیرونی و محرک داشته باشد.

امید آفرینی

مرحله آغازین ترک اعتیاد در جامعه، جذب معتادان به مراکز ترک اعتیاد است. طبیعتاً نقطه ورود به سیستم ترک اعتیاد، تصمیم معتاد بر ترک اعتیاد است. این تصمیم، مقدمه ای دارد تحت عنوان «تحصیل امید» یا «امیدآفرینی». اصلی ترین مشکل معتادان، نداشتن امید است و مربی باید در حد توان به امید آفرینی بپردازد. در ادامه راهکارهایی برای تحصیل امید ارائه شده است.

تکیه به قدرت الهی: یکی از راهکارهای تحصیل امید این است که کاری کنیم تا شخص بفهمد که قدرت خدا نامتناهی است و درب رحمتش باز است و اگر به خدا تکیه کند، بر هر کاری قدرت پیدا می کند.

اثبات امکان ترک اعتیاد از طریق توجه به توانمندی های معتاد: شخص ناامید تصور می کند که این کار، شدنی نیست. ما باید تجربیات مثبتی را به او نشان داده و اثبات کنیم که این کار، شدنی است.

رفع ضعف اراده

مرحله دوم برای ترک اعتیاد، رفع مشکل ضعف اراده است. در ادامه راهکارهایی به منظور از بین بردن ضعف اراده تشریح شده است.

از بین بردن مقتضیات خلاف اراده: در ابتدا باید عواملی که میل به موادمخدر ایجاد می کند را از بین ببریم که در ادامه ذکر شده است.

عوامل جسمی: مهم ترین عامل ضعف اراده، کشش های جسمانی است که نتیجه سموم موجود در بدن است. روش های متفاوتی برای سم زدایی جسمی وجود دارد که برای انتخاب بهترین روش، باید به متخصصان مراجعه شود. طبق بررسی های انجام شده، روش «کنگره شصت» با اصول تربیت متناسب تر است زیرا برنامه را به نحو بلندمدت تنظیم کرده و در این روش، اصول پزشکی مراعات شده است.

عوامل روحی: عوامل روحی به دو دسته تقسیم می شود. امور فردی مانند افسردگی، شکست عاطفی و هجوم خواطر منفی و امور اجتماعی مانند میل به همرنگی با دیگران.

تقویت کردن اراده: یکی از مهم ترین عوامل تقویت اراده، افزایش آگاهی است. علاوه بر این، اراده مانند عضلات بدن، با تمرین کردن قوی شده و با رها کردن ضعیف می شود. راهکارهایی برای تقویت اراده وجود دارد که عبارتند از: تکرار اذکار ساده به صورت مستمر، نماز اول وقت، تمرین تمرکز از طریق حرکت های بدنی و ورزش.

رفع موانع اراده: علاوه بر امور ذکر شده، باید چیزهایی را که جلوی اراده به خیر را می گیرد از بین برد.

تهذیب نفس: وقتی نفس ما با چیزی تناسب ندارد، اراده نسبت به انجام آن در ما به حد محرک بودن نمی رسد. ترک اعتیاد، حرکتی به سوی خداوند است و همه اموری که نفس را سنگین کرده و مانع حرکت می شود، باید کنار گذاشته شود. لذا باید یک دوره تهذیب نفس برای معتاد برگزار کنیم.

دفع شیاطین انسی و جنّی: اغلب به تأثیر شیاطین انسی توجه می شود ولی شیاطی جنّی مورد غفلت قرار می گیرند. راهکارهایی برای دفع وسوسه شیطان جنّی در متون دینی وجود دارد که باید در کمپ و در زندگی شخصی معتادان مراعات شود؛ به طور مثال کمپ باید از این شرایط برخوردار باشد: همکف باشد، حمام ها در اطراف خانه باشد، نظافت داشته باشد و زباله در آن جمع نشود، تار عنکبوت نداشته باشد و … . مدیران و مربیان باید مواردی را رعایت کنند که عبارتند از: دود کردن اسپند، بلند گفتن اذان و … . معتادان باید این موارد را رعایت کنند: مسواک زدن، طهارت های مستحب، استفاده از انگشتر عقیق و … .

تمرکز: ترک اعتیاد کاری دشوار و نیازمند تمرکز است. معتاد باید مدتی با آرامش به این کار بپردازد و نباید با خاطرات منفی گذشته و غصه آینده، تمرکزش از بین برود.

تذکر و یادآوری: باید تصمیم شخص نسبت به ترک اعتیاد و طاهر ماندن، دائماً یادآوری شود. این کار راهکارهایی دارد که عبارتند از: دیدار با افراد مؤفق، اطلاع از گزارش های مربوط به آثار منفی اعتیاد و … .

ایجاد اراده نسبت به ضد: جهت ترک اعتیاد، باید تمایل معتاد به کارهایی که ضد اعتیاد هستند را افزایش داد.

افزایش عشق به خدا و اولیاء خدا: به طور کلی، سه راه اساسی برای تحصیل عشق به خدا وجود دارد: یاد کردن نعمت ها و اوصاف جمالی خداوند، زنده نگه داشتن محبت در قلب و تهذیب  نفس و مراقبه. علاوه بر مراقبه، خلوت داشتن شخص با خدا و اولیاء او بسیار تأثیرگذار است؛ لذا برنامه دعا و مناجات، خیلی سفارش می شود.

محبت نسبت به دوستان: محبت نسبت به دوستان، مربیان و خانواده و فعالیت نتیجه بخش در پیوندهای اجتماعی نوعی «اراده ضد» و از مهم ترین کلیدهای مؤفقیت در ترک محسوب می شود.

الگوی استمرار ترک اعتیاد و الزامات اجرای آن

چارچوب کلی الگوی استمرار ترک بر اساس مراحل ترک، تدوین می شود. تداوم ترک که از مهم ترین بخش های ترک اعتیاد است متوقف بر ایجاد ارتباط پیوسته میان افراد با مربیان و نظارت مرکز درمانی بر شرایط جسمی و روحی، فردی و اجتماعی شخص معتاد است. الزامات اجرای این الگو در ادامه ذکر شده است.

تولید محتوای آموزشی مختصر در دو سطح

مربیانی که متناسب با طرح، دوره دیده باشند.

در اختیار داشتن یک کمپ برای اجرای طرح

https://iranthinktanks.com/sustainable-addiction-withdrawal-model/

کارگاه‌ های آموزشی نگرشی دیگر، با هدف ایجاد نگرش کاربردی و سیستمی به موضوعات و مفاهیم دینی در مخاطبین، و تربیت محققین و مدرسین کارامد در این عرصه، توسط موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام برگزار می‌ گردد. موضوعات و عناوین این کارگاه‌ ها، شامل عقاید و مفاهیم دینی، احکام و آداب اسلامی، و سبک زندگی فردی و اجتماعی در کارگاه ‌های نگرشی و آموزش روش تحصیل، تحقیق و تدریس در دوره ‌های روشی می ‌شود. در این کارگاه‌ ها از روش تدریس فعال که مبتنی بر حل مسئله و فراگیرمحور است استفاده می ‌شود. هر جلسه از کارگاه آموزشی با یک سؤال آغاز می ‌شود و برای یافتن پاسخ، مخاطب به چرخه تفکر فردی و جمعی انداخته می ‌شود و پاسخ به دست آمده، اجرایی شده و در عمل به کار گرفته می‌ شود.

ضرورت برگزاری کارگاه ‌های نگرشی دیگر

حرکت به سمت جامعه موعود اسلامی، که نتیجه نگرش‌ ها و رفتارهای دینی آحاد افراد جامعه است، از یک سو و وجود آسیب ‌های جدی در عرصه نگرش ‌ها و آموزش‌ های دینی، مانند حافظه ‌ای بودن و کاربردی نبودن از سوی دیگر، ضرورت پرداختن به موضوع آموزش خلاق، فعال و کاربردی مفاهیم و معارف دینی را مبرهن می ‌سازد.

در همین راستا موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام، با هدف ایجاد نگرش کاربردی و سیستمی به موضوعات و مفاهیم دینی در مخاطبین و توانمندسازی آنها در استفاده از آموزه ‌های اسلامی در صحنه عمل، اقدام به برگزاری کارگاه‌ های آموزشی نگرشی دیگر نموده است.

افزون بر این، این موسسه به منظور تربیت محققین و مدرسین کارامد و دارای نگرش سیستمی در عرصه علوم و معارف اسلام، دوره ‌های آموزشی روشی را برگزار می‌ نماید.

اهداف برگزاری کارگاه‌ های نگرشی دیگر

به طور کلی در کارگاه‌ های نگرشی، اهداف زیر دنبال می ‌شود:

هدف نگرشی و شناختی: دید فرد نسبت به آموزه‌ های دینی مورد بحث در کارگاه، از مفاهیمی کلی، مبهم و فردی، به حقایقی عملیاتی و دارای اثر برتر تغییر نماید.

هدف احساسی و روحی: فرد تمایل پیدا کند که آموزه ‌های دین را در زندگی خود عملیاتی نماید.

هدف مهارتی و رفتاری: فرد بتواند از اثر آموزه‌ های دین در زندگی استفاده کند.

همچنین دوره‌ های روشی، با هدف زیر برگزار می ‌گردد:

هدف تربیت مدرس و محقق: فرد به شیوه‌ ای کاربردی و به شکل مهارت ‌محور به تحصیل علوم و معارف اسلام بپردازد و با نگاه میان ‌رشته ‌ای و شبکه ‌ای به موضوعات، در حوزه علوم و معارف اسلام تحقیق نماید.

موضوعات کارگاه ‌های نگرشی دیگر

موضوعات کارگاه ‌های نگرشی شامل عقاید و مفاهیم دینی، احکام و آداب اسلامی، سبک زندگی فردی و اجتماعی و موضوعات دوره‌ های روشی شامل روش تحصیل، تحقیق و تدریس می ‌شود.

در حال حاضر ۲۶ کارگاه نگرشی در موضوعات مختلف برگزار می ‌گردد، که می ‌توان دسته ‌بندی زیر را برای آنها ارائه داد:

عقاید و مفاهیم دینی؛ شامل دین، علم دینی، معرفت، طبقه ‌بندی علوم، قرآن، مهدویت، ولایت فقیه، معاد، مصبیت و بلا.

احکام و آداب اسلامی؛ شامل نماز، روزه، امر به معروف و نهی از منکر، حجاب، زیارت، دعا.

سبک زندگی فردی و اجتماعی؛ شامل کسب روزی حلال، خانواده، همسرداری، موفقیت، تصمیم‌ گیری، آینده ‌پژوهی، تمدن، آرمان ‌شهر، وقف، مسجد.

همچنین دوره ‌های روشی در چهار دوره آموزشی روش تحصیل، روش تحقیق، روش تدریس و دوره پودمانی تربیت مدرس علم دینی و معارف اسلامی به روش سیستمی برگزار می ‌گردد.

لازم به ذکر است کلیه متون کارگاه‌ های آموزشی بر اساس نگرش سیستمی به مفاهیم و آموزه‌ های دینی تدوین شده و حاوی شش مرحله اساسی به شرح ذیل است:

هدف ‌گذاری

نقطه شروع

نقطه مرکزی (مرکز ثقل سیستم)

برنامه حرکت (ارائه برنامه)

نقاط بحران و خطر

نقطه مقصد

شیوه برگزاری کارگاه ‌های نگرشی دیگر

در کارگاه‌ های نگرشی دیگر از روش تدریس فعال که مبتنی بر حل مسئله و فراگیرمحور است به جای تدریس حافظه ‌محور و استادمحور که آسیب روش ‌های آموزشی است، استفاده می‌ شود. در این کارگاه ‌ها شرکت ‌کنندگان در آن به عنوان شنونده، شرکت نمی ‌کنند، بلکه به صورت فعال در تولید مطالب علمی مشارکت دارند؛ بر روی مسائل فکر می‌ کنند؛ به مباحثه و تبادل نظر می ‌پردازند؛ مقاله می ‌نویسند و گزارش می ‌دهند؛ تحلیل و قضاوت می ‌کنند؛ ایده ‌های نو و جدید تولید می ‌کنند و در عمل مهارت‌ های لازم را تمرین و تجربه می ‌نمایند.

هر جلسه از کارگاه آموزشی با یک سؤال آغاز می‌ شود و برای یافتن پاسخ، مخاطب به چرخه تفکر فردی و جمعی انداخته می ‌شود و پاسخ به دست آمده، اجرایی شده و در عمل به کار گرفته می‌ شود. برنامه و نحوه فعالیت در یک کارگاه آموزشی دارای هفت مرحله است:

دریافت یک سؤال و مسئله در زمینه مربوط به موضوع کارگاه؛

تفکر فردی برای حل مسئله و پاسخ به سؤال؛

مباحثه و مشاوره گروهی برای دست ‌یابی به پاسخی گروهی؛

تحلیل و بررسی و دست ‌یابی به پاسخ نهایی؛

 کشف مهارت‌ های عملی لازم برای پیاده کردن پاسخ فوق و حل مسئله در عمل؛

تمرین و اجرای عملی حل مسئله مطرح ‌شده؛

ارائه گزارش از تجربیات و نتایج.

جمع ‌بندی

موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام، با هدف بسط نگرش سیستمی به مفاهیم و آموزه‌ های دینی و با بهره‌ مندی از کادرهای علمی و اساتید خود، دوره ‌ها و کارگاه ‌های آموزشی نگرشی دیگر را در گستره جغرافیایی ملی و دامنه مخاطب بسیار متنوع، نیروهای مستعد و تشنه اسلام ناب، برگزار می ‌نماید و به تربیت محصلین، محققین و مدرسین کارامد و دارای نگرش سیستمی در عرصه علوم و معارف اسلام می ‌پردازد.

این کارگاه ‌ها در موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام برگزار می‌گردد.

لینک سایت جامعه اندیشکده ها

https://iranthinktanks.com/other-attitude-training-workshops/

به گزارش روابط عمومی موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلام، جمعی از مسوولان این موسسه، صبح سه شنبه 21 اردیبهشت ماه از شرکت های دانش بنیان آهار شرق، آرون زیست طب پاژ و آزمایشگاه هوشمندسازی و دیسپاچینگ بازدید کردند.

حجت الاسلام و المسلمین سید محمد محسن دعائی، مدیرعامل موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلامی، ضمن ابراز خرسندی از بازدید مذکور و تحسین جوانان و تلاش های ایشان در رشد و توسعه کشور و ضمن اشاره به تاکیدات مقام معظم رهبری در اهمیت علم و دانش، عبارت “العلم السلطان” را مدنظر قرار داد.

مدیرعامل موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلامی ماموریت مرکز مطالعات راهبردی را خروجی گرفتن از نسخه تمدنی اسلام عنوان کرد و همکاری سه ضلع “حوزه علمیه تمدن ساز”، “پژوهشکده ها” و “موسسات اقماری” در راهبرد این مرکز را خاطرنشان کرد.

وی بر نگرش سیستمی به دین و تولید علم و ارزش و جایگاه شبکه سازی، با نگاه خلاقانه و بدیع اشاره کرد و گفت: هدف ما تبدیل پژوهش های بنیادین به پژوهش های کاربردی است که در این راه به مشاوره، تخصص و تجارب پارک خراسان نیازمندیم.

حجت الاسلام دعائی بر اهمیت تجاری سازی علوم دینی در کشور تاکید کرد و تلاش این مرکز در روش ها و ایجاد بسته های آموزشی و پژوهش های عمیق در دو معضل اعتیاد و طلاق را رهنمون شد و اظهار کرد: تلاش ما در موسسه راه زندگی، پژوهش و تولید متدهای بروز و جدید در حوزه معضلات آسیب های اجتماعی و به ویژه ترک پایدار اعتیاد و نیز پایدارسازی نظام خانواده در پیشگیری از طلاق است.

دکتر رضا قنبری، رئیس پارک علم و فناوری خراسان، اهمیت پیوند، همکاری و شبکه سازی جامعه کارآفرینان و فناوران و حوزه های علمیه را خاطرنشان کرد و اظهار کرد: شرکت های دانش بنیان، کارآفرینان و فناوران، الگوهای موفقِ امروزِ جوانان این مرز و بوم اند، که اگر با الگوهای رفتاری و اسلامی مناسب عجین باشد، به راحتی می تواند زمینه ساز تسری الگوی اسلامی در جامعه باشد.

وی همچنین آمادگی پارک خراسان درخصوص هم افزایی هرچه بیشتر پارک علم و فناوری خراسان و موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلامی را اعلام کرد.

مهندس مهذب مدیر برنامه، بودجه و توسعه سیستم های پارک خراسان با بیان اینکه “دغدغه پارک و شرکت های دانش بنیان، تبدیل علم و فناوری به دانش است”، اظهار کرد: تلاش ها و کوشش های جوانان فناور و کارآفرین شرکت های فناور و دانش بنیان، باید در معرض حمایت هرچه بیشتر قرار گیرند تا به خروجی های ملموس تبدیل شوند.

شایان ذکر است حجت الاسلام سید محمد محسن دعائی مدیرعامل موسسه مطالعات راهبردی علوم و معارف اسلامی، آتشین صدق مدیرعامل موسسه خانه طلایی خورشید، محمد باقرزاده قائم مقام موسسه، محمد خرم دل مسئول پیگیری و حمید براتی روابط عمومی موسسه در این بازدید حضور داشتند.